TARİHİ YENİDEN YAZDIRAN DÜNYANIN EN ESKİ TAPINAĞI GÖBEKLİTEPE TÜRKİYE’DE

TARİHİ YENİDEN YAZDIRAN DÜNYANIN EN ESKİ TAPINAĞI GÖBEKLİTEPE TÜRKİYE’DE

“Tarihin Sıfır Noktası” artık burası… M.Ö. 10,000’li yıllara kadar uzanan kalıntıları ile dünyada bulunmuş olan en eski tapınak olan Göbeklitepe, Şanlıurfa’nın merkezinden yaklaşık 15 km uzaklıkta bir tepede bulunmaktadır.

göbeklitepe-siralio-16

Bildiğimiz adıyla Paleolitik devirde yani buzul çağından hemen sonraki devirde yapılan bu yer tarih konusundaki tüm ezberleri bozmuştur. Normalde o çağda bırakın mimari bir yapıyı veya taş üzerine heykel işlemeleri, taş devri insanlarının çanak çömlek yapacak durumda bile olmadıkları ve bir hayli ilkel bir göçebe hayatı yaşadıkları düşünülüyordu. Yerleşim olarak ise mağaraları kullandığı düşünülen insanlardan kalan bu kalıntılar dünyada şok etkisi yaratmıştır.

göbeklitepe-siralio-9

Karbon 14 testi ile yapılan testlerde bulunan kalıntıların günümüzden tam 12,000 yıl öncesine dayandığı tespit edilmiştir. Yani ilk ayinlerin yapıldığı düşünülen İngiltere’nin meşhur yapıtı Stonehenge’in M.Ö. 5,000 yıllarında yapıldığını düşünürseniz bundan bile 5,000 yıl önce kullanılan bir tapınağın varlığını keşfetmek bilinen tüm tarihin yeniden yazılmasına neden oluyor.

göbeklitepe-siralio-11

Ayrıca tanrı kavramının ve yazının, M.Ö. 5,000 yıllarında hayatımıza ilk olarak Sümer ve Mısır uygarlıkları ile girdiğini düşününce ve tapınaklardaki taşların üzerindeki motifleri gördükçe hayrete düşmemek elde değil.

göbeklitepe-siralio-3

Taş devri insanından beklenmeyecek biçimde çakmak taşından yapılma el aletleri ile 4 ila 6 metre boylarında devasa sütunlar yapmış ve tonlarca ağırlıktaki bu sütunları taşıyarak dik biçimde bölgede düzgün bir biçimde yerleştirmişlerdir. Yani bu taşların o dönemde kesilmesi, kilometrelerce taşınması ve dik biçimde kaldırılarak yerleştirilmeleri o dönem için kesinlikle beklenmedik bir durumdur.

göbeklitepe-siralio-7

Bir diğer şaşırtıcı durum da, insanoğlunun o dönemde daha tarım ve hayvancılık ile uğraşmak bir yana, yerleşik hayata bile belki yeni yeni geçiliyorken, hatta yazının bulunmasına daha 5,000 yıl varken anıtsal bir mimariye imza atmasıdır. Tabi ilerleyen zamanda belki yerleşik hayata veya tarıma dair yeni kalıntılar bulunması durumunda bu düşünceler de değişecektir.

göbeklitepe-siralio-17

Peki bu kalıntılar nasıl günümüze kadar bu kadar sağlam bir biçimde gelmişlerdi? Bunun cevabı ise o dönemin insanlarının taş devrinde tapınakları gömmeleri. Şu ana kadar bu gömülü tapınakların yalnızca 4 tanesi açılmıştır. Bölgede yapılan jeomanyetik deneyler sonucunda en az 20 tapınak daha olduğu anlaşılmıştır.

göbeklitepe-siralio-10

Yapıların dış duvarları farklılık gösterebilmektedir fakat tüm yapılarda dikkati çeken ortak nokta orta kısımlardaki T şeklindeki dev taşlar ve tüm tapınakların güneye bakmasıdır. T’lerin tanrı ya da hayat veren ana baba gibi üst düzey varlıkları işaret ettiği düşünülüyor. Bunlarında etraflarında 10-12 adet daha küçük sütun bulunur. Büyük taşların etrafında genellikle günümüz dinlerinde ve sembolizminde de sık sık karşılaşılan “12” sütun vardır. Örneğin 12 burç, 12 havari, Antik Yunandaki 12 tanrı, 12 tapınak şövalyesi, Buda’nın 12 öğrencisi, Çin takvimindeki 12 hayvan, 12 imam ve senenin 12 ay olması gibi inanışsal bu rakamın çıkış noktası burası gibi görünüyor.

göbeklitepe-siralio-19

Yine bu 12 sütunun üzerlerinde farklı boğa, akrep, turna kuşu, tilki, yılan gibi hayvan motifleri bulunuyor. Yine bu motiflere de tarih boyunca bir çok yerde rastlamak mümkündür. Özellikle boğa kafası ve yılan motifleri Anadolu Uygarlıklarından Antik Mısır’a kadar bir çok uygarlıkta sıkça kullanılan bir motiftir.

göbeklitepe-siralio-14

Buranın bir tapınak olduğuna işaret eden ilginç durumlar vardır. Örneğin yapının etrafında orta kısımı izleyebilmek için insanların oturacakları yerler vardı ve zemin su geçirmez bir zemindi. Hatta zeminde sıvıyı akıtmak için bazı kanallara rastlanmıştır. Bu da orada sıvılı bir tören yapıldığına işarettir. Tabi ki sıvı su mudur? kan mıdır? veya başka bir şey midir bilinmiyor.

göbeklitepe-siralio-4

Ayrıca bölgedeki taşlar üzerine yapılan oyma heykeller de sembolizme işaret etmektedir. Ve yapılan eserler o dönemden beklenmeyecek ölçüde başarılıdır ve belli metotlar içeren bir sanattır. Ayrıca bu eserler o dönem toplumunda, toplumsal bir hiyerarşi olduğuna da işaret etmektedir.

göbeklitepe-siralio-8

Yukarıdaki fotoğrafın en orta kısmında bulunan heykel yine aynı bölge bulunan dünyanın en eski heykelidir. Soldaki sütun da büyük T sütunların yakından görünüşüdür ve ortada birleştirilen el motifini her iki heykelde de görmek mümkündür. Bu sebeple bu dev sütunların yaratıcı yani anne, baba gibi insanlar olduğu düşünülmektedir.

Stitched Panorama

Yapıldıktan 1000 yıl sonra yine insanlar tarafından neden gömüldükleri, ilk defa rastlanan sembolizm izleri 7,000 yıl önce iken Göbeklitepe’nin 12,000 yıl öncesinde bu tarz işlere nasıl sahip oldukları, o dönemdeki neden tapınma ihtiyacı olduğu, bölgede bulunan en eski insan heykelinin neden ağzının olmadığı ve sayısız sembolik motifin sırları hala çözülebilmiş değil. Göbeklitepe önümüzdeki onlarca yıl boyunca da dünya tarihinin baştan yazılmasına önemli bir rol oynamaya ve bizleri şok etmeye devam edecek gibi görünüyor. Ve mit severler her gün aşağıdaki gibi yepyeni teorileri ortaya atmaya devam ediyorlar.

göbeklitepe-siralio-18

göbeklitepe-siralio-2

göbeklitepe-siralio-10

göbeklitepe-siralio-20

Göbekli Tepe 5N1K’ya Konu Oluyor

 

Göbeklitepe Belgeseli

 

Yorumlar

Yorumunuzu Yazın

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*